جێناوە لکاوەکان (Attached Pronouns) بڕبڕەی پشتی ڕێزمانی کوردین. ئەمانە "وشە" نین کە بە تەنها بووەستن، بەڵکو کۆمەڵە پیت یان بڕگەیەک نین کە دەبێت بلکێن بە وشەکانی پێش خۆیانەوە (ناو، فرمان، ئامراز).
بۆ ئەوەی لە لێپرسینەوەکەتدا زۆر زیرەکانە وەڵام بدەیتەوە، جێناوە لکاوەکان بکە بە دوو کۆمەڵەی سەرەکی:
١. کۆمەڵەی یەکەم: (جێناوە لکاوە بکەرییەکان)
ئەم جێناوانە زۆربەی کات لەگەڵ فرمانی تێنەپەڕ (وەک: هاتن، چوون، خەوتن) دێن و نیشانی دەدەن کێ کارەکەی کردووە.
٢. کۆمەڵەی دووەم: (جێناوە لکاوە نا-بکەرییەکان)
ئەم کۆمەڵەیە زۆر گرنگە و سێ ئەرکی سەرەکی دەبینێت:
ئەرکی یەکەم: نیشاندانی خاوەندارێتی (لەگەڵ ناو دێت):
ئەرکی دووەم: وەک بکەر لە کاتی ڕابردووی فرمانی تێپەڕدا:
لە زمانی کوردیدا کاتێک دەڵێین (نانم خوارد)، ئەم (ـم)ـە بکەرە بەڵام لکاوە بە (نان)ەوە. ئەمە تایبەتمەندییەکی زۆر دەگمەنی کوردییە.
ئەرکی سێیەم: وەک بەرکار (Object):
کاتێک کارێک دەکرێتە سەر کەسێک. نموونە: (دیتــم) واتا منی بینی. (گرتــیان) واتا ئەوانیان گرت.
٣. جیاوازییەکی زۆر گرنگ (بۆ لێپرسینەوەکە)
ئەگەر لێیان پرسیت: بۆچی لە "هاتم" و "ماڵم" پیتی (ـم) وەک یەکە بەڵام جیاوازن؟
وەڵام: لە (هاتــم)، جێناوەکە بکەرە (من هاتوم). لە (ماڵــم)، جێناوەکە خاوەندارێتییە (ماڵی من).
٤. تێبینییەکی زانستی لەسەر (سیستەمی کێشکردن)
لە ڕێزمانی کوردیدا، جێناوە لکاوەکان زۆر "سەرکێشن"، واتە هەندێک جار لە شوێنی خۆیان لادەچن و دەچن دەلکێن بە وشەیەکی ترەوە بۆ ئەوەی ڕستەکە سووکتر بێت.
نموونە: لە جیاتی (بینیم تۆ)، دەڵێین (بینیمیت). لێرەدا (ـم) بکەرە و (ـیت) بەرکارە، هەردووکیان لکاون بە فرمانەکەوە.
کورتەیەک:
جێناوە لکاوەکان لە زمانی کوردیدا جێگرەوەی جێناوە سەربەخۆکانن و یارمەتی کورتکردنەوەی ڕستە دەدەن. بەبێ ئەمان، زمانی کوردی ناسنامە و جوانییە ڕێزمانییەکەی لەدەست دەدات.