لێکدانەوەی تەواوی خەونی: شەو
١. واتای گشتی (ئەرێنی):
شەو لە خەوندا بە گشتی هێمای ئارامی، داپۆشینی کەموکوڕییەکان و پشوودانە. بینینی شەوێکی ئارام و پڕ لە ئەستێرە مژدەی چاکبوونەوەی پەیوەندییەکان و پارێزراوی نهێنییەکانتە. شەو وەک نیشانەی کۆتاییهاتنی ماندووبوونی ڕۆژ و گەیشتن بە ئامانجە شاردراوەکان لێکدەدرێتەوە؛ بۆ سەڵت مژدەی هاوسەرگیری و گەیشتنە بە ئازیز.
٢. لایەنی نەرێنی و ئاگادارکردنەوە:
* شەوی زۆر تاریک و ترسناک: هۆشدارییە لە سەرلێشێوان، گومڕایی یان ونکردنی ڕێگای ڕاست؛ تۆ لە ناو کێشەیەکدایت کە کۆتاییەکەی نابینیت.
* شەوی درێژ (کە ڕۆژ نەبێتەوە): ئاماژەیە بۆ خەمێکی قورس و درێژخایەن یان نەخۆشییەک کە خەوبینەکە ماندوو دەکات.
* ڕاکردن لە ناو شەودا بە تەنیا: نیشانەی ترس لە داهاتوو و هەستکردن بە بێپەناییە لە بەرامبەر کێشەکاندا.
* شەوێک بە هەورەبروسکەوە: ئاماژەیە بۆ بیستنی هەواڵێکی ناخۆش یان ڕوودانی فیتنەیەک کە ئارامیی ژیانت تێک دەدات.
٣. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: نیشانەی ئارامیی خێزانی و پشوودانە لە ماندووبوونی کار؛ بۆ سەڵت واتا هەنگاوێکی گرنگ لە ژیانی تایبەتیدا دەنێت.
- نەرێنی: ونبوونی ڕێگای ماڵەوە لە شەودا، ئاماژەیە بۆ سەرلێشێوان لە بڕیارە داراییەکان و پێویستە وریای فێڵ بیت.
٤. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: مژدەی بوونی نهێنییەکی خۆش یان پارێزراوی لە چاوی حەسودان؛ مانگی گەش لە شەودا نیشانەی هاتنی خێر و بەرەکەتە بۆ ماڵ.
- نەرێنی: بوون لە شوێنێکی چۆڵ لە شەودا ئاماژەیە بۆ هەستکردن بە غەریبی و تەنیاییەکی قووڵ سەرەڕای هەبوونی خەڵک لە دەورت.
٥. کاریگەری بارودۆخ (پێکەنین، گریان، تینوێتی):
- پێکەنین و سەیرکردنی ئەستێرەکان: مژدەی گەیشتنە بە ئاواتە دوورەکان؛ ئەو شتانەی بە مەحاڵت دەزانین بەم زووانە دێنە دی.
- گریانی قووڵ بە تەنیا لە شەودا: نیشانەی ئەوەیە خەوبینەکە پێویستی بەوەیە دڵتەنگییەکانی بۆ کەسێکی جێی متمانە باس بکات چونکە فشاری زۆرە.
- تینوێتی و شەوی گەرمی بێ ئاو: ئاماژەیە بۆ تینوێتی "ڕاستی"؛ ئەو شەوە وەک تەمومژێک وایە کە ناهێڵێت ڕاستییەکان بە ڕوونی ببینی.
شەو لە خەوندا بە گشتی هێمای ئارامی، داپۆشینی کەموکوڕییەکان و پشوودانە. بینینی شەوێکی ئارام و پڕ لە ئەستێرە مژدەی چاکبوونەوەی پەیوەندییەکان و پارێزراوی نهێنییەکانتە. شەو وەک نیشانەی کۆتاییهاتنی ماندووبوونی ڕۆژ و گەیشتن بە ئامانجە شاردراوەکان لێکدەدرێتەوە؛ بۆ سەڵت مژدەی هاوسەرگیری و گەیشتنە بە ئازیز.
٢. لایەنی نەرێنی و ئاگادارکردنەوە:
* شەوی زۆر تاریک و ترسناک: هۆشدارییە لە سەرلێشێوان، گومڕایی یان ونکردنی ڕێگای ڕاست؛ تۆ لە ناو کێشەیەکدایت کە کۆتاییەکەی نابینیت.
* شەوی درێژ (کە ڕۆژ نەبێتەوە): ئاماژەیە بۆ خەمێکی قورس و درێژخایەن یان نەخۆشییەک کە خەوبینەکە ماندوو دەکات.
* ڕاکردن لە ناو شەودا بە تەنیا: نیشانەی ترس لە داهاتوو و هەستکردن بە بێپەناییە لە بەرامبەر کێشەکاندا.
* شەوێک بە هەورەبروسکەوە: ئاماژەیە بۆ بیستنی هەواڵێکی ناخۆش یان ڕوودانی فیتنەیەک کە ئارامیی ژیانت تێک دەدات.
٣. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: نیشانەی ئارامیی خێزانی و پشوودانە لە ماندووبوونی کار؛ بۆ سەڵت واتا هەنگاوێکی گرنگ لە ژیانی تایبەتیدا دەنێت.
- نەرێنی: ونبوونی ڕێگای ماڵەوە لە شەودا، ئاماژەیە بۆ سەرلێشێوان لە بڕیارە داراییەکان و پێویستە وریای فێڵ بیت.
٤. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: مژدەی بوونی نهێنییەکی خۆش یان پارێزراوی لە چاوی حەسودان؛ مانگی گەش لە شەودا نیشانەی هاتنی خێر و بەرەکەتە بۆ ماڵ.
- نەرێنی: بوون لە شوێنێکی چۆڵ لە شەودا ئاماژەیە بۆ هەستکردن بە غەریبی و تەنیاییەکی قووڵ سەرەڕای هەبوونی خەڵک لە دەورت.
٥. کاریگەری بارودۆخ (پێکەنین، گریان، تینوێتی):
- پێکەنین و سەیرکردنی ئەستێرەکان: مژدەی گەیشتنە بە ئاواتە دوورەکان؛ ئەو شتانەی بە مەحاڵت دەزانین بەم زووانە دێنە دی.
- گریانی قووڵ بە تەنیا لە شەودا: نیشانەی ئەوەیە خەوبینەکە پێویستی بەوەیە دڵتەنگییەکانی بۆ کەسێکی جێی متمانە باس بکات چونکە فشاری زۆرە.
- تینوێتی و شەوی گەرمی بێ ئاو: ئاماژەیە بۆ تینوێتی "ڕاستی"؛ ئەو شەوە وەک تەمومژێک وایە کە ناهێڵێت ڕاستییەکان بە ڕوونی ببینی.
خەونامەی تەنیا حاجی - پیتی (ش)