لێکدانەوەی تەواوی خەونی: شەپۆل
١. واتای گشتی (ئەرێنی):
شەپۆل لە خەوندا ئەگەر نەرم و لەسەرخۆ بێت، هێمای گۆڕانکارییەکی ئەرێنی و هاتنی ڕزقێکی نوێیە. بینینی شەپۆلێکی بچووک کە پێتەکانت تەڕ دەکات و هەستی خۆشیت پێ دەدات، مژدەی شۆردنەوەی خەمەکان و دەستپێکی ژیانێکی نوێیە. هەروەها وەک نیشانەی جووڵەی بازرگانی بەپیت و گەشتێکی پڕ لە سوود لێکدەدرێتەوە کە پاش ماندووبوون دێتە بەرهەم.
٢. لایەنی نەرێنی و ئاگادارکردنەوە:
* شەپۆلی بەرز و ترسناک (تۆفان): هۆشدارییە لە ڕوودانی فیتنەیەک یان بەڵایەکی گشتی، یان تووشبوون بە زوڵمی کەسێکی خاوەن دەسەڵات.
* نوقمبوون لە ناو شەپۆلەکاندا: ئاماژەیە بۆ غەرقبوون لە ناو گوناه یان کێشە داراییەکاندا، بە جۆرێک کە بارودۆخەکە لە کۆنترۆڵی تۆ دەرچووە.
* شەپۆلێک کە شتومەک دەبات: نیشانەی خەسارەتێکی گەورە یان جیابوونەوەی کتوپڕی ئازیزانە.
* شەپۆلی لێڵ و پیس: ئاماژەیە بۆ نەخۆشی و ناخۆشی دەروونی کە وات لێ دەکات هەست بە خنکان و بێزاری بکەیت.
٣. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: نیشانەی ڕکابەرییە لە بازاڕی کاردا؛ سەرکەوتن بەسەر شەپۆلەکاندا واتا بەدەستهێنانی سەرکەوتنی گەورە لە پڕۆژەکاندا.
- نەرێنی: بردنی پیاو بەرەو قووڵایی لەلایەن شەپۆلەوە، ئاماژەیە بۆ تێوەگلان لە کارێکی نادروست کە داهاتووی دەخاتە مەترسییەوە.
٤. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: مژدەی گۆڕانکارییە لە باری سۆزداریدا؛ بۆ سەڵت، شەپۆلی هێمن نیشانەی گەیشتن بە ئاواتە دوورەکانێتی.
- نەرێنی: ترس لە شەپۆلە بەرزەکان ئاماژەیە بۆ هەبوونی کێشە لەگەڵ هاوسەر یان خێزان کە هەست دەکەیت توانای بەرگەگرتنت نەماوە.
٥. کاریگەری بارودۆخ (پێکەنین، گریان، تینوێتی):
- پێکەنین و ڕاکردن بەسەر شەپۆلەکاندا: مژدەی بوێری و ئازایەتییە لە ڕووبەڕووبوونەوەی مەترسییەکاندا؛ تۆ بەسەر کێشەکاندا زاڵ دەبیت.
- گریانی قووڵ بۆ بردنی کەسێکی ئازیز: نیشانەی ئەوەیە خەوبینەکە زۆر دەترسێت لە گۆڕانکارییە کتوپڕەکانی ژیان و هەست بە ناسەقامگیری دەکات.
- تینوێتی و بینی شەپۆلی ئاوی سوێر: ئاماژەیە بۆ تینوێتی "چارەسەر"، بەڵام ئەو ڕێگایەی گرتووتەتە بەر تەنها تینوێتیت زیاد دەکات؛ پێویستە بەدوای سەرچاوەیەکی تری ئارامیدا بگەڕێیت.
شەپۆل لە خەوندا ئەگەر نەرم و لەسەرخۆ بێت، هێمای گۆڕانکارییەکی ئەرێنی و هاتنی ڕزقێکی نوێیە. بینینی شەپۆلێکی بچووک کە پێتەکانت تەڕ دەکات و هەستی خۆشیت پێ دەدات، مژدەی شۆردنەوەی خەمەکان و دەستپێکی ژیانێکی نوێیە. هەروەها وەک نیشانەی جووڵەی بازرگانی بەپیت و گەشتێکی پڕ لە سوود لێکدەدرێتەوە کە پاش ماندووبوون دێتە بەرهەم.
٢. لایەنی نەرێنی و ئاگادارکردنەوە:
* شەپۆلی بەرز و ترسناک (تۆفان): هۆشدارییە لە ڕوودانی فیتنەیەک یان بەڵایەکی گشتی، یان تووشبوون بە زوڵمی کەسێکی خاوەن دەسەڵات.
* نوقمبوون لە ناو شەپۆلەکاندا: ئاماژەیە بۆ غەرقبوون لە ناو گوناه یان کێشە داراییەکاندا، بە جۆرێک کە بارودۆخەکە لە کۆنترۆڵی تۆ دەرچووە.
* شەپۆلێک کە شتومەک دەبات: نیشانەی خەسارەتێکی گەورە یان جیابوونەوەی کتوپڕی ئازیزانە.
* شەپۆلی لێڵ و پیس: ئاماژەیە بۆ نەخۆشی و ناخۆشی دەروونی کە وات لێ دەکات هەست بە خنکان و بێزاری بکەیت.
٣. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: نیشانەی ڕکابەرییە لە بازاڕی کاردا؛ سەرکەوتن بەسەر شەپۆلەکاندا واتا بەدەستهێنانی سەرکەوتنی گەورە لە پڕۆژەکاندا.
- نەرێنی: بردنی پیاو بەرەو قووڵایی لەلایەن شەپۆلەوە، ئاماژەیە بۆ تێوەگلان لە کارێکی نادروست کە داهاتووی دەخاتە مەترسییەوە.
٤. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: مژدەی گۆڕانکارییە لە باری سۆزداریدا؛ بۆ سەڵت، شەپۆلی هێمن نیشانەی گەیشتن بە ئاواتە دوورەکانێتی.
- نەرێنی: ترس لە شەپۆلە بەرزەکان ئاماژەیە بۆ هەبوونی کێشە لەگەڵ هاوسەر یان خێزان کە هەست دەکەیت توانای بەرگەگرتنت نەماوە.
٥. کاریگەری بارودۆخ (پێکەنین، گریان، تینوێتی):
- پێکەنین و ڕاکردن بەسەر شەپۆلەکاندا: مژدەی بوێری و ئازایەتییە لە ڕووبەڕووبوونەوەی مەترسییەکاندا؛ تۆ بەسەر کێشەکاندا زاڵ دەبیت.
- گریانی قووڵ بۆ بردنی کەسێکی ئازیز: نیشانەی ئەوەیە خەوبینەکە زۆر دەترسێت لە گۆڕانکارییە کتوپڕەکانی ژیان و هەست بە ناسەقامگیری دەکات.
- تینوێتی و بینی شەپۆلی ئاوی سوێر: ئاماژەیە بۆ تینوێتی "چارەسەر"، بەڵام ئەو ڕێگایەی گرتووتەتە بەر تەنها تینوێتیت زیاد دەکات؛ پێویستە بەدوای سەرچاوەیەکی تری ئارامیدا بگەڕێیت.
خەونامەی تەنیا حاجی - پیتی (ش)