لێکدانەوەی تەواوی خەونی: ژووژک (ژوژک)
١. واتای گشتی (ئەرێنی):
ژووژک هێمای وریایی و توانای بەرگری لەخۆکردنە. گرتنی ژووژک بەبێ ئەوەی دڕکەکانی ئازارت بدەن، مژدەی سەرکەوتنە بەسەر کێشەکاندا بە ژیری و دانایی. هەروەها وەک نیشانەی کۆتاییهاتنی خەم لێکدەدرێتەوە؛ چونکە دوورکەوتنەوەی ئەم ئاژەڵە گۆشەگیرە لە تۆ، واتا دوورکەوتنەوەی ئەو خەمانەی کە مێشکیان سەرقاڵ کردبوویت.
٢. لایەنی نەرێنی و ئاگادارکردنەوە:
* پێوەدانی دڕکی ژووژک: هۆشدارییە لە بیستنی قسەی ڕەق و توند یان تووشبوون بە ئازارێکی کەم لەلایەن کەسێکی نزیک یان هاوڕێیەکەوە.
* لە ناو ماڵدا: ئاماژەیە بۆ بوونی کەسێکی دڵڕەق و کینە لەدڵ لە ناو خێزاندا یان دروستبوونی ناکۆکی بەهۆی کەسێکی بیانییەوە.
* ژووژکی مردوو: نیشانەی نەمان یان بێهێزبوونی دوژمنەکانە، بەڵام هەندێک جار بە نەمانی وریایی خەوبینەکەش دادەنرێت.
* خواردنی گۆشتی ژووژک: ئاماژەیە بۆ زوڵمکردن لە کەسێک یان خواردنی پارەیەک بەبێ ویست، یان تێوەگلان لە کارێکی نادروست.
٣. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: نیشانەی سەربەخۆیی و پاراستنی سنووری کار و خێزانەکەیە لە دەستێوەردانی خەڵکانی بێگانە.
- نەرێنی: هەبوونی ژووژک لەسەر جێگای خەوتن، ئاماژەیە بۆ بوونی گومان و دڵپیسی یان تێکچوونی پەیوەندی هاوسەرگیری.
٤. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: مژدەی زەفەرهێنانە بەسەر ئەو کەسانەی کە غەیبەتت دەکەن؛ نیشانەی ئەوەیە تۆ لە ناحەزانت وریاتریت.
- نەرێنی: ئاماژەیە بۆ سەرئێشە و دڵگرانی؛ چوونی دڕک بە دەستدا واتا بەهۆی متمانەی زۆرەوە بە کەسانی تر تووشی کێشە دەبیت.
٥. کاریگەری بارودۆخ (پێکەنین، گریان، تینوێتی):
- پێکەنین بۆ لولخواردنی ژووژک: مژدەی دۆزینەوەی فێڵێکی دوژمنە پێش ئەوەی زیانت پێ بگەیەنێت؛ تۆ دەزانیت چۆن مامەڵەیان بکەیت.
- گریانی قووڵ بۆ کوشتنی ژووژک: نیشانەی پەشیمانییە لەبەر ئەوەی بە قسەیەکی توند کەسێکی ئازار داوە کە شایەنی نەبووە.
- تینوێتی و ژووژک لە کەنار ئاو: ئاماژەیە بۆ تینوێتی "ئارامی"؛ هەست دەکەیت چواردەورت پڕە لە کەسی وا کە ناتوانیت بە ئاسانی متمانەیان پێ بکەیت.
ژووژک هێمای وریایی و توانای بەرگری لەخۆکردنە. گرتنی ژووژک بەبێ ئەوەی دڕکەکانی ئازارت بدەن، مژدەی سەرکەوتنە بەسەر کێشەکاندا بە ژیری و دانایی. هەروەها وەک نیشانەی کۆتاییهاتنی خەم لێکدەدرێتەوە؛ چونکە دوورکەوتنەوەی ئەم ئاژەڵە گۆشەگیرە لە تۆ، واتا دوورکەوتنەوەی ئەو خەمانەی کە مێشکیان سەرقاڵ کردبوویت.
٢. لایەنی نەرێنی و ئاگادارکردنەوە:
* پێوەدانی دڕکی ژووژک: هۆشدارییە لە بیستنی قسەی ڕەق و توند یان تووشبوون بە ئازارێکی کەم لەلایەن کەسێکی نزیک یان هاوڕێیەکەوە.
* لە ناو ماڵدا: ئاماژەیە بۆ بوونی کەسێکی دڵڕەق و کینە لەدڵ لە ناو خێزاندا یان دروستبوونی ناکۆکی بەهۆی کەسێکی بیانییەوە.
* ژووژکی مردوو: نیشانەی نەمان یان بێهێزبوونی دوژمنەکانە، بەڵام هەندێک جار بە نەمانی وریایی خەوبینەکەش دادەنرێت.
* خواردنی گۆشتی ژووژک: ئاماژەیە بۆ زوڵمکردن لە کەسێک یان خواردنی پارەیەک بەبێ ویست، یان تێوەگلان لە کارێکی نادروست.
٣. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: نیشانەی سەربەخۆیی و پاراستنی سنووری کار و خێزانەکەیە لە دەستێوەردانی خەڵکانی بێگانە.
- نەرێنی: هەبوونی ژووژک لەسەر جێگای خەوتن، ئاماژەیە بۆ بوونی گومان و دڵپیسی یان تێکچوونی پەیوەندی هاوسەرگیری.
٤. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار):
- ئەرێنی: مژدەی زەفەرهێنانە بەسەر ئەو کەسانەی کە غەیبەتت دەکەن؛ نیشانەی ئەوەیە تۆ لە ناحەزانت وریاتریت.
- نەرێنی: ئاماژەیە بۆ سەرئێشە و دڵگرانی؛ چوونی دڕک بە دەستدا واتا بەهۆی متمانەی زۆرەوە بە کەسانی تر تووشی کێشە دەبیت.
٥. کاریگەری بارودۆخ (پێکەنین، گریان، تینوێتی):
- پێکەنین بۆ لولخواردنی ژووژک: مژدەی دۆزینەوەی فێڵێکی دوژمنە پێش ئەوەی زیانت پێ بگەیەنێت؛ تۆ دەزانیت چۆن مامەڵەیان بکەیت.
- گریانی قووڵ بۆ کوشتنی ژووژک: نیشانەی پەشیمانییە لەبەر ئەوەی بە قسەیەکی توند کەسێکی ئازار داوە کە شایەنی نەبووە.
- تینوێتی و ژووژک لە کەنار ئاو: ئاماژەیە بۆ تینوێتی "ئارامی"؛ هەست دەکەیت چواردەورت پڕە لە کەسی وا کە ناتوانیت بە ئاسانی متمانەیان پێ بکەیت.
خەونامەی تەنیا حاجی - پیتی (ژ)