لێکدانەوەی تەواوی خەونی: تۆپ
بەپێی سیستمە وردەکەت، لێکدانەوەی وشەی (تۆپ) لە خەوندا کە هێمایە بۆ گەشتکردن یان گۆڕینی شوێنی نیشتەجێبوون، بەم شێوەیەیە:
١. واتای گشتی
تۆپ نیشانەی جووڵەی بەردەوام و ناجێگیرییە. ئاماژەیە بۆ ئەوەی خەوبینەکە لە قۆناغێکی گواستنەوەدایە لە ژیانیدا؛ وەک چۆن تۆپ لە شوێنێک نامێنێتەوە، ژیانی خەوبینەکەش بەرەو گۆڕانکاری و گواستنەوە دەچێت.
٢. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: مژدەی گەشتێکی کتوپڕ یان گۆڕینی شوێنی نیشتەجێبوونە بەهۆی کارێکی نوێوە. هەروەها ئاماژەیە بۆ کێبڕکێ لە پێناو بەدەستهێنانی ئامانجێک.
خێزاندار: ئاماژەیە بۆ هەوڵدان بۆ باشترکردنی باری گوزەران. فڕێدانی تۆپ نیشانەی بڕیاردانە بۆ گۆڕینی شوێنی ژیانی خێزان بۆ شوێنێکی باشتر.
٣. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: نیشانەی گۆڕانی بارودۆخی دڵ و ژیانە؛ گواستنەوە لە قۆناغی چاوەڕوانییەوە بۆ قۆناغی کردەیی (وەک ماڵی هاوسەرگیری).
خێزاندار: هێمایە بۆ گۆڕینی دیکۆری ماڵ، یان گەشتێکی کورت کە دەبێتە هۆی گۆڕینی کەشوهەوای دەروونی خێزانەکە.
٤. کاریگەری بارودۆخ (گریان، پێکەنین، تینوێتی)
پێکەنین و یاری کردن بە تۆپ: مژدەی ئەوەیە گۆڕانکارییەکە (گەشت یان گواستنەوە) بە دڵی خۆت دەبێت و شادی بۆ دەهێنێت.
گریان لە کاتی بینی تۆپدا: نیشانەی ئەوەیە کە خەوبینەکە سەرەتا حەز بە گۆڕانکارییەکە ناکات، بەڵام لە کۆتاییدا دەبێتە هۆی فەرەج و خێر بۆی.
تینوێتی و ڕاکردن بەدوای تۆپدا: ئاماژەیە بۆ ماندووبوون لە ڕێگای گەشتێکدا یان پەرۆشییەکی زۆر بۆ گەیشتن بە شوێنێکی نوێ.
٥. زانیاری زەروور (بارودۆخ و بڕ)
تۆپی نوێ و ڕەنگاوڕەنگ: مژدەی گەشتێکی خۆش، پڕ لە قازانج و سەرکەوتنە.
تۆپی کون یان تێکچوو: ئاگادارکردنەوەیە لەوەی گۆڕانکارییەکە کەمێک کێشەی تێدایە و پێویستە بە وریایی مامەڵەی لەگەڵ بکرێت.
بڕ (تۆپی زۆر):
ئاماژەیە بۆ هەبوونی چەندین دەرفەتی جیاواز بۆ گەشتکردن یان چەندین بژاردە بۆ گۆڕینی شوێنی نیشتەجێبوون.
١. واتای گشتی
تۆپ نیشانەی جووڵەی بەردەوام و ناجێگیرییە. ئاماژەیە بۆ ئەوەی خەوبینەکە لە قۆناغێکی گواستنەوەدایە لە ژیانیدا؛ وەک چۆن تۆپ لە شوێنێک نامێنێتەوە، ژیانی خەوبینەکەش بەرەو گۆڕانکاری و گواستنەوە دەچێت.
٢. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: مژدەی گەشتێکی کتوپڕ یان گۆڕینی شوێنی نیشتەجێبوونە بەهۆی کارێکی نوێوە. هەروەها ئاماژەیە بۆ کێبڕکێ لە پێناو بەدەستهێنانی ئامانجێک.
خێزاندار: ئاماژەیە بۆ هەوڵدان بۆ باشترکردنی باری گوزەران. فڕێدانی تۆپ نیشانەی بڕیاردانە بۆ گۆڕینی شوێنی ژیانی خێزان بۆ شوێنێکی باشتر.
٣. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: نیشانەی گۆڕانی بارودۆخی دڵ و ژیانە؛ گواستنەوە لە قۆناغی چاوەڕوانییەوە بۆ قۆناغی کردەیی (وەک ماڵی هاوسەرگیری).
خێزاندار: هێمایە بۆ گۆڕینی دیکۆری ماڵ، یان گەشتێکی کورت کە دەبێتە هۆی گۆڕینی کەشوهەوای دەروونی خێزانەکە.
٤. کاریگەری بارودۆخ (گریان، پێکەنین، تینوێتی)
پێکەنین و یاری کردن بە تۆپ: مژدەی ئەوەیە گۆڕانکارییەکە (گەشت یان گواستنەوە) بە دڵی خۆت دەبێت و شادی بۆ دەهێنێت.
گریان لە کاتی بینی تۆپدا: نیشانەی ئەوەیە کە خەوبینەکە سەرەتا حەز بە گۆڕانکارییەکە ناکات، بەڵام لە کۆتاییدا دەبێتە هۆی فەرەج و خێر بۆی.
تینوێتی و ڕاکردن بەدوای تۆپدا: ئاماژەیە بۆ ماندووبوون لە ڕێگای گەشتێکدا یان پەرۆشییەکی زۆر بۆ گەیشتن بە شوێنێکی نوێ.
٥. زانیاری زەروور (بارودۆخ و بڕ)
تۆپی نوێ و ڕەنگاوڕەنگ: مژدەی گەشتێکی خۆش، پڕ لە قازانج و سەرکەوتنە.
تۆپی کون یان تێکچوو: ئاگادارکردنەوەیە لەوەی گۆڕانکارییەکە کەمێک کێشەی تێدایە و پێویستە بە وریایی مامەڵەی لەگەڵ بکرێت.
بڕ (تۆپی زۆر):
ئاماژەیە بۆ هەبوونی چەندین دەرفەتی جیاواز بۆ گەشتکردن یان چەندین بژاردە بۆ گۆڕینی شوێنی نیشتەجێبوون.
خەونامەی تەنیا حاجی