لێکدانەوەی تەواوی خەونی: بۆق
بەپێی سەرچاوە باوەڕپێکراوەکانی وەک ئیبن سیرین و نابلوسی، لێکدانەوەی وردی وشەی (بۆق) لە خەوندا بەم شێوەیەیە:
١. واتای گشتی
بۆق لە خەوندا هێمایە بۆ مرۆڤێکی عابید، زاهید، یان کەسێکی چاکەکار. بە گشتی وەک نیشانەیەک بۆ "کۆمەڵە خەڵکێکی باش" یان "پاسەوان" لێکدەدرێتەوە. بەڵام ئەگەر دەنگی بۆقەکە زۆر بێزارکەر بوو، ڕەنگە ئاماژە بێت بۆ قسەوباس یان کۆبوونەوەیەک کە خەمی تێدایە.
٢. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: نیشانەی ناسینی هاوڕێیەکی چاک و دیندارە کە یارمەتی دەدات لەسەر ڕێگای ڕاست. هەروەها ئاماژەیە بۆ ڕزگاربوون لە فێڵ و تەڵەکەی نەیارەکانی.
خێزاندار: هێمایە بۆ پارێزراوی ماڵ و منداڵەکەی. ئەگەر بینی بۆقێک لە ماڵەکەیدایە، واتا خێر و بەرەکەت و کەسێکی دڵسۆز لە دەوروبەریەتی.
٣. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: مژدەی هاوڕێیەتی لەگەڵ ئافرەتێکی چاک یان بیستنی مژدەیەکی خۆشە. ئەگەر بۆقێکی گرت، واتا سوودێکی زۆری پێ دەگات.
خێزاندار: نیشانەی ئارامی و نەمانی چاوپیسییە لەسەر ماڵەکەی. بۆق بۆ ئەو هێمای ژنێکی دراوسێی باش یان خزمێکی دڵسۆزە.
٤. کاریگەری ڕەنگەکان
بۆقی سەوز: باشترین جۆرە؛ مژدەی جێگیربوونی ئیمان، ڕزقی حەڵاڵ، و بیستنی هەواڵی یەکجار خۆشە.
بۆقی زەرد: ئاگادارکردنەوەیە لە هەبوونی حەسودی یان نەخۆشییەکی کاتی کە بە دوعا و چاکە دەڕوات.
بۆقی ڕەش: ئاماژەیە بۆ کەسێکی ڕکابەر یان بەربەستێک کە پێویستە بە ژیری تێپەڕێنرێت.
٥. کاریگەری بارودۆخ (گریان، پێکەنین، تینوێتی)
گریان کاتێک بۆق دەبینیت: نیشانەی فەرەج و ڕزگاربوونە لە کێشەیەکی کۆمەڵایەتی یان سوکبوونی بارێکی قورس لەسەر شانت.
پێکەنین لەگەڵ بۆقدا: ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە خەوبینەکە کەسێکی خۆشەویستە لە ناو خەڵکدا و قسەی لێ وەردەگیرێت.
تینوێتی و بیستنی دەنگی بۆق: ئاماژەیە بۆ نزیکبوونەوە لە سەرچاوەی خێر (چونکە بۆق لە شوێنی ئاودا دەبێت)؛ واتا بەم زووانە دەگەیت بەوەی داوات کردووە.
٦. زانیاری زەروور (تام و بڕ)
تام (گەر گۆشتی بۆق خورا):
تامی شیرین و خۆش: مژدەی بەدەستهێنانی دەسەڵات یان سوودێکی گەورەیە لە لایەن خزم یان هاوڕێیەکەوە.
تامی ناخۆش: ئاماژەیە بۆ بیستنی قسەیەک کە دڵتەنگت دەکات بەڵام کاریگەرییەکی درێژخایەنی نابێت.
بڕ (زۆری و کەمی):
بۆقی زۆر (ڕەوە بۆق): ئەگەر بێزارکەر نەبن، نیشانەی سوپایەک یان کۆمەڵێک پاسەوان و پاڵپشتە. ئەگەر دەنگیان یەکجار زۆر بوو، ئاماژەیە بۆ تاقیکردنەوەیەکی گشتی.
یەک بۆق: نیشانەی کەسێکی تایبەت و تاکی عابیدە لە ژیانتدا.
١. واتای گشتی
بۆق لە خەوندا هێمایە بۆ مرۆڤێکی عابید، زاهید، یان کەسێکی چاکەکار. بە گشتی وەک نیشانەیەک بۆ "کۆمەڵە خەڵکێکی باش" یان "پاسەوان" لێکدەدرێتەوە. بەڵام ئەگەر دەنگی بۆقەکە زۆر بێزارکەر بوو، ڕەنگە ئاماژە بێت بۆ قسەوباس یان کۆبوونەوەیەک کە خەمی تێدایە.
٢. بۆ پیاو (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: نیشانەی ناسینی هاوڕێیەکی چاک و دیندارە کە یارمەتی دەدات لەسەر ڕێگای ڕاست. هەروەها ئاماژەیە بۆ ڕزگاربوون لە فێڵ و تەڵەکەی نەیارەکانی.
خێزاندار: هێمایە بۆ پارێزراوی ماڵ و منداڵەکەی. ئەگەر بینی بۆقێک لە ماڵەکەیدایە، واتا خێر و بەرەکەت و کەسێکی دڵسۆز لە دەوروبەریەتی.
٣. بۆ ئافرەت (سەڵت و خێزاندار)
سەڵت: مژدەی هاوڕێیەتی لەگەڵ ئافرەتێکی چاک یان بیستنی مژدەیەکی خۆشە. ئەگەر بۆقێکی گرت، واتا سوودێکی زۆری پێ دەگات.
خێزاندار: نیشانەی ئارامی و نەمانی چاوپیسییە لەسەر ماڵەکەی. بۆق بۆ ئەو هێمای ژنێکی دراوسێی باش یان خزمێکی دڵسۆزە.
٤. کاریگەری ڕەنگەکان
بۆقی سەوز: باشترین جۆرە؛ مژدەی جێگیربوونی ئیمان، ڕزقی حەڵاڵ، و بیستنی هەواڵی یەکجار خۆشە.
بۆقی زەرد: ئاگادارکردنەوەیە لە هەبوونی حەسودی یان نەخۆشییەکی کاتی کە بە دوعا و چاکە دەڕوات.
بۆقی ڕەش: ئاماژەیە بۆ کەسێکی ڕکابەر یان بەربەستێک کە پێویستە بە ژیری تێپەڕێنرێت.
٥. کاریگەری بارودۆخ (گریان، پێکەنین، تینوێتی)
گریان کاتێک بۆق دەبینیت: نیشانەی فەرەج و ڕزگاربوونە لە کێشەیەکی کۆمەڵایەتی یان سوکبوونی بارێکی قورس لەسەر شانت.
پێکەنین لەگەڵ بۆقدا: ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە خەوبینەکە کەسێکی خۆشەویستە لە ناو خەڵکدا و قسەی لێ وەردەگیرێت.
تینوێتی و بیستنی دەنگی بۆق: ئاماژەیە بۆ نزیکبوونەوە لە سەرچاوەی خێر (چونکە بۆق لە شوێنی ئاودا دەبێت)؛ واتا بەم زووانە دەگەیت بەوەی داوات کردووە.
٦. زانیاری زەروور (تام و بڕ)
تام (گەر گۆشتی بۆق خورا):
تامی شیرین و خۆش: مژدەی بەدەستهێنانی دەسەڵات یان سوودێکی گەورەیە لە لایەن خزم یان هاوڕێیەکەوە.
تامی ناخۆش: ئاماژەیە بۆ بیستنی قسەیەک کە دڵتەنگت دەکات بەڵام کاریگەرییەکی درێژخایەنی نابێت.
بڕ (زۆری و کەمی):
بۆقی زۆر (ڕەوە بۆق): ئەگەر بێزارکەر نەبن، نیشانەی سوپایەک یان کۆمەڵێک پاسەوان و پاڵپشتە. ئەگەر دەنگیان یەکجار زۆر بوو، ئاماژەیە بۆ تاقیکردنەوەیەکی گشتی.
یەک بۆق: نیشانەی کەسێکی تایبەت و تاکی عابیدە لە ژیانتدا.
خەونامەی تەنیا حاجی